5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılı Soruları ve Cevapları
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılı Soruları ve Cevapları, Millî Eğitim Bakanlığı (MEB) Temel Eğitim Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan, öğrencilerin Sosyal Bilgiler yazılı sınavına hazırlanmasını sağlayan açık uçlu soruları ve açıklamalı cevap anahtarını içermektedir. MEB’in “Yazılıya Hazırlanıyorum” çalışmasında yer alan sorular, öğrencilerin toplumsal yaşamı anlamalarını, farklı gruplardaki rollerini değerlendirmelerini, kültürel farklılıklara saygı göstermelerini ve yaşadıkları çevrenin özelliklerini tanımalarını amaçlamaktadır.
5. sınıf Sosyal Bilgiler 1. dönem 1. yazılı sınavı kapsamında dâhil olduğumuz gruplar ve üstlendiğimiz roller, kültürel farklılıklara saygı, toplumsal birlik ve beraberlik, yardımlaşma ve dayanışma, afetlerle mücadele eden kurumlar, göreceli konum ve Türkiye haritası konularından sorular bulunmaktadır. Açık uçlu, metin yorumlama, örnek verme ve harita üzerinde çalışma gerektiren sorular sayesinde öğrenciler Sosyal Bilgiler dersinde öğrendikleri bilgileri uygulama fırsatı bulmaktadır.
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılı Sınavı Hakkında Bilgiler
| Sınav Bilgileri | Açıklama |
|---|---|
| Sınıf | 5. Sınıf |
| Ders | Sosyal Bilgiler |
| Dönem | 1. Dönem |
| Sınav | 1. Yazılı |
| Kaynak | MEB Temel Eğitim Genel Müdürlüğü |
| Sınav Türü | Açık Uçlu, Metin Yorumlama ve Harita Soruları |
| Soru Sayısı | 6 Ana Soru, 10 Alt Soru/Etkinlik |
| Toplam Puan | 100 Puan |
| Konular | Gruplar ve Roller, Kültürel Farklılıklar, Yardımlaşma ve Dayanışma, AFAD, Göreceli Konum ve Harita Bilgisi |
| Dosya Formatı | |
| Sayfa Sayısı | 7 Sayfa |
| Cevap Anahtarı | Var, Açıklamalı Çözümler |
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılı Soruları PDF İndir
MEB tarafından hazırlanan 5. sınıf Sosyal Bilgiler 1. dönem 1. yazılı sınavına hazırlık sorularını ve cevap anahtarını aşağıdaki PDF dosyasından inceleyebilirsiniz. Dosyada okuma ve yorumlama metinleri, açık uçlu sorular, Türkiye dilsiz haritası, öğrenme çıktıları, puanlama tablosu ve ayrıntılı cevaplar bulunmaktadır.
Sınavda bulunan 6 sorunun tamamı, alt soruları ve doğru cevapları aşağıda yer almaktadır. Harita üzerinde işlem yapılması gereken sorularda PDF dosyasındaki Türkiye haritası esas alınmaktadır.
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılı Soruları ve Çözümleri
1. Soru: Dâhil Olduğumuz Gruplar ve Üstlendiğimiz Roller (20 Puan)
Metin:
Melis sabah ilk dersin ardından, “Matematik Proje Grubu” ile bir araya geldi. Bu grubun amacı, yaklaşan proje yarışması için etkili bir sunum hazırlamaktı. Melis, grup lideri olarak proje planını hazırladı ve hangi görevlerin kim tarafından yapılacağını belirledi. Ayrıca, projenin sunumunda konuşmacı rolünü de üstlendi. Çalışmalarını tamamlayarak projeyi bitirdiler. Yapılan proje oldukça başarılı oldu ve birinci seçildi. Melis, bu duruma çok sevindi. Okuldan sonra servisle eve giden Melis, mutluluğunu kardeşi ve annesi ile paylaştı.
Aşağıdaki soruları metne göre yanıtlayınız.
a) Melis’in dâhil olduğu grupları yazınız. (8 Puan)
Cevap: 5. sınıf grubu, matematik proje grubu, servis grubu, aile grubu.
b) Melis’in gruplarda üstlendiği rolleri yazınız. (12 Puan)
Cevap: Evlat, grup lideri, konuşmacı, öğrenci, yolcu, abla.
Açıklama: İnsanlar günlük yaşamlarında farklı gruplara dâhil olur ve bu gruplarda çeşitli roller üstlenir. Melis, okulda öğrenci ve proje grubunda lider olarak görev yaparken ailesinde evlat ve abla rolünü üstlenir. Serviste ise yolcu rolünü yerine getirir.
Bir kişinin bulunduğu gruba göre sorumlulukları ve rolleri değişebilir. Melis’in proje grubunda liderlik ve konuşmacılık yapması, insanların aynı grupta birden fazla rol üstlenebileceğini gösterir.
2. Soru: Kültürel Farklılıklara Saygı ve Birlikte Yaşama (20 Puan)
Metin:
Nouri (Nuri) ailesi Afganistan’daki iç çatışmalardan kaçarak Türkiye’ye sığınmacı olarak geldi. Yerleştikleri yerde komşusu olan Yılmaz ailesi tarafından birçok ihtiyaçları karşılandı. Türk misafirperverliğinden çok etkilendiklerini belirten Nouri ailesi, “Türkiye’yi ve Türk insanını çok seviyoruz. Zor zamanlarımızda bize kucak açtılar, kapılarını çalmaktan çekinmedik.” dediler. Yılmaz ailesi ise insanlara yardım etmenin ve farklı bir kültürü yakından tanımanın memnuniyetini ifade ettiler. “Aslında aramızda hiçbir fark yok. Aynı duyguları paylaşıyor, aynı şekilde seviniyoruz. Onların mutluluğu bizim mutluluğumuz oldu. Birlikte kardeşçe yaşamak en büyük zenginliğimizdir.” diyerek duygularını dile getirdiler.
Aşağıdaki soruları metne göre yanıtlayınız.
a) Nouri ailesinin Türkiye’ye gelmesini gerektiren durum nedir? (10 Puan)
Cevap: Nouri ailesi, Afganistan’da yaşanan iç çatışmalar ve savaş nedeniyle ülkesinden ayrılarak Türkiye’ye sığınmıştır.
b) Farklı kültürlerden insanların bir arada yaşaması topluma nasıl bir katkı sağlamıştır? (10 Puan)
Cevap: Farklı kültürlerden insanların bir arada yaşaması toplumsal birlik ve beraberliği güçlendirir. İnsanlar arasında karşılıklı saygı, hoşgörü ve yardımlaşma gelişerek toplumsal barış ortamı oluşur.
Açıklama: Farklı kültürlerden gelen insanların birbirlerine saygı göstermeleri, toplumda huzur ve güven ortamının oluşmasına katkı sağlar. Nouri ailesi ile Yılmaz ailesinin dayanışması, kültürel farklılıklara rağmen insanların ortak değerler etrafında birleşebileceğini gösterir.
Kültürel farklılıklara saygı duymak, birlikte yaşama kültürünü geliştirir. İnsanların birbirlerine destek olmaları toplumsal birlik ve beraberliği güçlendirir.
3. Soru: Yardımlaşma ve Dayanışmanın Önemi (20 Puan)
Metin:
Geçtiğimiz yaz, ülkemizin birçok yerinde büyük orman yangınları çıktı. Alevler kısa sürede yayılıp köylere ve yerleşim alanlarına kadar ulaştı. Yangını gören herkes büyük bir korku ve üzüntü yaşadı. Pek çok insan evini, tarlasını ve hayvanlarını kaybetme tehlikesiyle karşı karşıya kaldı. Bu zor günlerde ülkenin dört bir yanından yardım ve dayanışma haberleri geldi. İtfaiyeciler ve orman işçileri alevlerle günlerce mücadele etti. Gönüllüler, yangın bölgesine su ve yiyecek taşıdı. Sağlık ekipleri, yaralanan ve dumandan etkilenen insanlara yardım etti. Diğer şehirlerdeki insanlar; yangından etkilenen insanlar için battaniye, giysi ve gıda maddesi gönderdi. Bu dayanışma sayesinde birçok köy kurtarıldı, pek çok aile yeniden ayağa kalktı. Yangınlar büyük bir acı bıraksa da birlik olmanın ve yardımlaşmanın ne kadar önemli olduğunu bir kez daha hatırlattı.
Aşağıdaki soruları metne göre yanıtlayınız.
a) Afetle mücadelede hangi davranışlar yardımlaşma ve dayanışmaya örnek gösterilebilir? (10 Puan)
Cevap: İtfaiyecilerin, orman işçilerinin ve gönüllülerin yangın söndürme çalışmalarına katılması, insanların yangın bölgesine su, yiyecek, battaniye, giysi ve gıda maddesi göndermesi yardımlaşma ve dayanışmaya örnektir.
Diğer kabul edilen cevap: Sağlık ekiplerinin yaralanan ve dumandan etkilenen insanlara yardım etmesi.
b) Gönüllülerin yangın bölgesine su ve yiyecek taşıması onların hangi değerlere önem verdiğini gösterir? (10 Puan)
Cevap: Yardımseverlik, yardımlaşma, dayanışma, cesaret, fedakârlık, vatanseverlik, sorumluluk ve empati.
Açıklama: Yardımlaşma, insanların ihtiyaç duyduklarında birbirlerine destek olmalarıdır. Dayanışma ise insanların ortak bir amaç doğrultusunda birlikte hareket etmeleridir. Orman yangınları sırasında insanların ve kurumların iş birliği yapması bu değerlerin toplum yaşamındaki önemini gösterir.
Afet zamanlarında gönüllülerin yardım çalışmalarına katılması, insanların başkalarının yaşadığı zorluklara duyarlı olduğunu gösterir. Yardımlaşma ve dayanışma, toplumdaki birlik ve beraberliği güçlendirir.
4. Soru: Afetlerle Mücadele Eden Kurumlar (10 Puan)
Aşağıda bir kurumun kuruluş amaçları verilmiştir.
- Ülkemizde meydana gelebilecek afetlere karşı önlem almak.
- Afete hazırlık yapmak ve afetin gerçekleşmesi hâlinde müdahalede bulunmak.
- Afetten etkilenenlerin yaşam koşullarının iyileştirilmesine yardımcı olmak.
Kuruluş amaçları verilen bu kurumun ismini yazınız.
Cevap: AFAD (Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı).
Açıklama: AFAD, afetlere karşı hazırlık yapılması, afetlerin zararlarının azaltılması ve afet sırasında müdahale çalışmalarının yürütülmesi amacıyla görev yapan bir kurumdur. Deprem, sel ve yangın gibi afetlerde ilgili kurum ve kuruluşlar arasındaki koordinasyonda önemli rol üstlenir.
Afetlerden etkilenen insanların ihtiyaçlarının karşılanması ve yaşam koşullarının iyileştirilmesi için gerçekleştirilen çalışmalar, toplumsal yardımlaşma ve dayanışmanın önemli örnekleridir.
5. Soru: Yaşadığımız İlin Göreceli Konumu (20 Puan)
Bir ilin komşu illere, yeryüzü şekillerine, su kaynaklarına, tarihî mekânlarına ve doğal güzelliklerine bağlı olarak ortaya çıkan kendine has özelliklerinin tümüne göreceli konum denir.
Bu tanıma göre yaşadığınız ilin göreceli konumunu; doğal güzelliklerine, tarihî mekânlarına, yeryüzü şekillerine ve su kaynaklarına göre tarif ediniz.
Cevap (MEB’in Sivas İli Örneği):
Ben Sivas’ta yaşıyorum. Sivas’ın doğal güzellikleri arasında Gökpınar, Dipsiz Göl ve Hafik Gölü bulunmaktadır. Tarihî mekânları arasında Divriği Ulu Camii ve Darüşşifası, Gök Medrese, Buruciye Medresesi ve Kongre Müzesi yer almaktadır. Yeryüzü şekilleri arasında Tecer Dağları, Yıldız Dağı, Uzunyayla Platosu ve Kızıl Dağı bulunmaktadır. Su kaynakları arasında ise Kızılırmak ve Yıldız Irmağı yer almaktadır. Bu özellikler Sivas’ın kendine özgü coğrafi ve tarihî özelliklerini oluşturmaktadır.
Açıklama: Göreceli konum, bir yerin çevresindeki diğer yerlere ve doğal ya da beşerî özelliklere göre konumunun belirlenmesidir. Bir ilin dağları, ovaları, akarsuları, gölleri, tarihî yapıları ve doğal güzellikleri göreceli konumunu açıklamada kullanılır.
Bu soruda öğrencilerin kendi yaşadıkları ili esas alarak doğal güzellikleri, tarihî mekânları, yeryüzü şekilleri ve su kaynakları hakkında bilgi vermeleri gerekir. MEB cevap anahtarında örnek olarak Sivas ili kullanılır.
6. Soru: Türkiye Haritasında Yaşadığımız İl ve Komşuları (10 Puan)
Aşağıda Türkiye dilsiz haritası verilmiştir.
a) Yaşadığınız ili harita üzerinde bulup boyayınız. (6 Puan)
Cevap: Türkiye dilsiz haritasında yaşadığınız ili bularak sınırları içerisini boyayınız veya ilin bulunduğu yeri işaretleyiniz. Örneğin 5. sorudaki Sivas örneğini kullanan bir öğrenci, harita üzerinde Sivas ilini işaretler.
b) Yaşadığınız ilin komşularını yazınız. (4 Puan)
Cevap: Yaşadığınız ilin sınır komşusu olan en az iki ilin adını yazınız. Sınır bölgesinde bulunan iller için komşu ülkeler de kabul edilmektedir.
Açıklama: Türkiye haritasında illerin bulunduğu yerleri ve komşu illeri bilmek, harita okuma becerisini geliştirir. Bir ilin komşularını belirlemek, o ilin göreceli konumunu anlamaya yardımcı olur.
Öğrencilerin yaşadıkları ili harita üzerinde doğru işaretlemeleri ve sınır komşularını belirlemeleri gerekir. MEB değerlendirme ölçütlerine göre bir komşu ilin doğru yazılması 2 puan, en az iki komşu ilin doğru yazılması 4 puandır.
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılı Cevap Anahtarı
| Soru | Doğru Cevap |
|---|---|
| 1. Soru | 5. sınıf, matematik proje, servis ve aile grupları; öğrenci, lider, konuşmacı, yolcu, evlat ve abla rolleri |
| 2. Soru | Afganistan’daki iç çatışmalar; toplumsal birlik, beraberlik ve barış |
| 3. Soru | Yangın söndürme ve yardım çalışmaları; yardımseverlik ve dayanışma |
| 4. Soru | AFAD (Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı) |
| 5. Soru | Yaşanılan ilin doğal güzellikleri, tarihî mekânları, yeryüzü şekilleri ve su kaynakları |
| 6. Soru | Yaşanılan ilin haritada işaretlenmesi ve en az iki komşusunun yazılması |
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılı Puanlama Tablosu
MEB tarafından hazırlanan yazılı sınavında her soru ve alt soru için farklı puanlar belirlenmiştir. Toplam sınav puanı 100’dür.
| Soru No | a | b | Toplam Puan |
|---|---|---|---|
| 1. Soru | 8 | 12 | 20 |
| 2. Soru | 10 | 10 | 20 |
| 3. Soru | 10 | 10 | 20 |
| 4. Soru | – | – | 10 |
| 5. Soru | – | – | 20 |
| 6. Soru | 6 | 4 | 10 |
| Toplam | 100 |
MEB’in puanlama ölçütlerine göre açık uçlu sorularda doğru cevapların tamamının verilmesi tam puan alınmasını sağlar. Birden fazla cevap istenen sorularda kısmen doğru cevaplar için de puan verilmektedir. Özellikle 1, 2, 3 ve 6. sorularda cevapların eksiksiz olması önemlidir.
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılı Konuları ve Soru Dağılımı
MEB’in yazılıya hazırlık çalışmasındaki sorular, Sosyal Bilgiler dersi öğrenme çıktılarına göre hazırlanmıştır.
| Öğrenme Çıktısı | Konu | Soru No |
|---|---|---|
| SB.5.1.1 | Dâhil olduğu gruplar ve bu gruplardaki rolleri arasındaki ilişkileri çözümleyebilme | 1 |
| SB.5.1.2 | Kültürel özelliklere saygı duymanın birlikte yaşamaya etkisini yorumlayabilme | 2 |
| SB.5.1.3 | Toplumsal birliği sürdürmeye yönelik yardımlaşma ve dayanışma faaliyetlerine katkı sağlayabilme | 3 |
| SB.5.1.3 | Toplumsal birliği sürdürmeye yönelik yardımlaşma ve dayanışma faaliyetlerine katkı sağlayabilme | 4 |
| SB.5.2.1 | Yaşadığı ilin göreceli konum özelliklerini belirleyebilme | 5 |
| SB.5.2.1 | Yaşadığı ilin göreceli konum özelliklerini belirleyebilme | 6 |
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılıya Nasıl Çalışılır?
5. sınıf Sosyal Bilgiler 1. dönem 1. yazılı sınavına hazırlanan öğrencilerin öncelikle günlük yaşamda dâhil oldukları grupları ve bu gruplarda üstlendikleri rolleri öğrenmeleri gerekir. Aile, okul, sınıf, arkadaş ve sosyal etkinlik gruplarında insanların farklı sorumlulukları bulunduğunu bilmek, açık uçlu soruların doğru cevaplandırılmasını kolaylaştırır.
Öğrenciler kültürel farklılıklara saygı, yardımlaşma, dayanışma, hoşgörü, birlik ve beraberlik kavramlarını örnek olaylar üzerinden tekrar etmelidir. Özellikle doğal afetlerde insanların ve kurumların gerçekleştirdiği yardım faaliyetleri üzerinde çalışmak önemlidir. AFAD gibi afetlerle mücadele eden kurumların görevlerini bilmek, bu konuyla ilgili soruların çözümüne yardımcı olur.
Göreceli konum konusuna hazırlanırken öğrenciler yaşadıkları ilin doğal güzelliklerini, tarihî mekânlarını, yeryüzü şekillerini ve su kaynaklarını öğrenmelidir. Türkiye dilsiz haritası üzerinde yaşadıkları ili göstermeli ve komşu illerini belirlemelidir. MEB tarafından hazırlanan örnek yazılı sorularını önce cevap anahtarına bakmadan çözmek, ardından cevapları kontrol etmek sınava hazırlık sürecini destekler.
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılı Soruları Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
5. sınıf Sosyal Bilgiler 1. dönem 1. yazılıda hangi konular çıkar?
Bu örnek yazılı sınavda gruplar ve roller, kültürel farklılıklara saygı, toplumsal yardımlaşma ve dayanışma, afetlerle mücadele eden kurumlar, yaşadığımız ilin göreceli konumu ve Türkiye haritası konuları yer almaktadır. Okullarda uygulanacak sınavların kapsamı öğretmenlerin belirttiği konu ve soru dağılımına göre değişebilir.
5. sınıf Sosyal Bilgiler 1. dönem 1. yazılı soruları MEB’e uygun mu?
Evet. Bu sayfadaki sorular, MEB Temel Eğitim Genel Müdürlüğünün “Yazılıya Hazırlanıyorum” adlı 5. sınıf Sosyal Bilgiler 1. dönem 1. yazılı çalışmasından alınmıştır. Soruların öğrenme çıktıları, doğru cevapları ve değerlendirme ölçütleri PDF dosyasında bulunmaktadır.
5. sınıf Sosyal Bilgiler 1. dönem 1. yazılı soruları PDF olarak indirilebilir mi?
Evet. Sayfanın üst bölümündeki PDF indirme bağlantısından MEB’in 7 sayfalık yazılıya hazırlık çalışmasına ulaşabilirsiniz. PDF dosyasında okuma metinleri, açık uçlu sorular, Türkiye dilsiz haritası, cevap anahtarı ve puanlama açıklamaları yer almaktadır.
5. sınıf Sosyal Bilgiler 1. dönem 1. yazılı sorularının cevap anahtarı var mı?
Evet. Sayfada 6 ana sorunun tamamının doğru cevapları ve kısa açıklamaları bulunmaktadır. Ayrıca PDF dosyasının 4–7. sayfalarında MEB tarafından hazırlanan çözümler, örnek cevaplar ve değerlendirme ölçütleri yer almaktadır.
Diğer 5. Sınıf Yazılı Soruları
5. sınıf öğrencileri Sosyal Bilgiler dersinin yanı sıra Türkçe, Matematik, Fen Bilimleri, İngilizce ve Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi derslerinin yazılı sınavlarına da hazırlanabilir. İlgili derslerin 1. dönem 1. yazılı soruları ve cevap anahtarları üzerinden farklı soru türlerini incelemek, öğrencilerin sınavlara daha planlı hazırlanmasına yardımcı olur.
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılı Soruları ve Cevapları, MEB tarafından hazırlanan açık uçlu soruları, açıklamalı cevapları ve puanlama ölçütleriyle öğrencilerin sınav öncesi bilgilerini değerlendirmelerine yardımcı olan bir çalışma kaynağıdır. Öğrenciler gruplar ve roller, kültürel farklılıklar, yardımlaşma ve dayanışma konularını tekrar ederek, yaşadıkları ilin göreceli konumunu öğrenerek ve Türkiye haritası üzerinde çalışmalar yaparak Sosyal Bilgiler dersindeki bilgilerini pekiştirebilir ve yazılı sınavına daha hazırlıklı girebilir.