Bilmece Dede Soruları ve Cevapları

“Bilmece Dede” metni, sokak sokak dolaşarak çocuklara bilmeceler veren yaşlı bir dede ile çocukların yaşadıklarını anlatır. Bilmece Dede, bilmecelerinin karşılığında para değil bir teşekkür ister. Ayşe ve Ahmet’in aldığı bilmeceler üzerinden hem eğlenceli bir bilmece etkinliği yapılır hem de teşekkür etmenin ve verilen şeylerin kıymetini bilmenin önemi anlatılır.

Bilmece Dede

— Bilmece satıyorum, var mı alan?

— Bilmece satıyorum, yok mu alan?

Yaşlı bir dede, elindeki çantasıyla sokak sokak dolaşıyordu.

Bilmece Dede’yi gören çocuklar hemen etrafını sardılar. Ona:

— Bilmece Dede bana bir tane bilmece versene.

— Evet, ama bilmecelerim bedava değil, dedi.

Çocuklar:

— Bilmece satılır mı? diye sordu.

— Elbette! Eğer ben bunları satmazsam, kıymetini bilmezsiniz. Kıymetini bilmeniz için belirli bir ücret karşılığında onu satın almalısınız, diye cevap verdi.

Ayşe merak edip sordu:

— Peki bir bilmecenin ücreti nedir?

Bilmece Dede, tonton yüzüyle Ayşe’ye baktı:

— Bir teşekkür.

— Bir teşekkür mü? Bilmece gibi konuştun. Nasıl ve kime teşekkür etmeliyiz?

— Bana! dedi, Bilmece Dede.

Çocuklar birbirinin yüzüne baktı. Gülüştüler. Ayşe ise, hemen bir bilmece istedi. Bilmece Dede, torbasına elini daldırdı ve bir bilmece çıkardı.

Ayşe okumaya başladı.

— Gece uçar, gündüz kaçar?

Çocuklar hemen cevaplamaya başladı.

— Porsuk… Tilki… Papağan… Arı…

Hiçbiri doğru değildi. Ayşe çocuklara dönerek cevabı okudu.

— “Yarasa…”

Sonra Bilmece Dede’ye dönerek, teşekkür ederim, dedi.

Ahmet de bir bilmece istedi. Bilmece Dede, gülümseyerek elini torbaya daldırdı.

Bir tane de Ahmet’e verdi. Ahmet sabırsızlıkla okumaya başladı:

— Hiç kimsenin okumadığı yazı hangisidir?

Cevaplar gecikmedi:

— Hayat bilgisi… Öğretmenin not defteri… Su yazısı… Ali’nin yazısı…

Ahmet:

— Bilemediniz, söyleyeyim. “Alın yazısı.”

Herkes Ahmet’i alkışladı. Bilmece Dede, Ahmet’in yüzüne baktı.

— Bir şey unutmadın mı, dedi.

— Neyi unuttum?

— Bilmecenin ücretini!

Ahmet utandı. Hemen Bilmece Dede’ye dönerek “Teşekkür ederim!” dedi.

Bilmece Dede, çocuklardan müsaade istedi. Gitmesi gerektiğini söyledi. Çocuklarla vedalaştıktan sonra, ağır adımlarla başka sokaklara daldı ve gözden kayboldu.

Konusu

Metnin konusu, Bilmece Dede’nin çocuklara bilmeceler vermesi ve bilmecelerin karşılığında onlardan bir teşekkür istemesidir.

Ana Fikri

Bize yapılan iyiliklerin ve verilen şeylerin kıymetini bilmeli, teşekkür etmeyi unutmamalıyız.

A. Aşağıdaki soruları metne göre cevaplandıralım.

1. Çocuklar yaşlı adama niçin Bilmece Dede, diyor?

Cevap: Yaşlı adam çocuklara bilmeceler verdiği ve bilmece sattığını söylediği için ona Bilmece Dede diyorlar.

Açıklama: Bilmece Dede elindeki çantayla sokak sokak dolaşıp çocuklara bilmeceler vermektedir.

2. Bilmece Dede, bilmeceleri niçin satıyor?

Cevap: Çocukların bilmecelerin kıymetini bilmeleri için satıyor.

Açıklama: Bilmece Dede, ücretsiz verdiğinde çocukların bilmecelerin değerini yeterince anlamayacağını düşünüyor.

3. Bilmecelerin karşılığı nedir?

Cevap: Bilmecelerin karşılığı bir teşekkürdür.

Açıklama: Bilmece Dede çocuklardan para istememiş, bilmecenin ücreti olarak teşekkür etmelerini istemiştir.

4. Kime teşekkür edilecek?

Cevap: Bilmece Dede’ye teşekkür edilecek.

Açıklama: Bilmece Dede, bilmecelerin karşılığında kendisine teşekkür edilmesini istemektedir.

5. Çocukların gülüştüğü esnada Ayşe ne yaptı?

Cevap: Ayşe hemen bir bilmece istedi.

Açıklama: Bilmece Dede’nin ücret olarak teşekkür istemesi çocukları güldürmüş, Ayşe ise hemen bir bilmece almak istemiştir.

B. Aşağıdaki kelimelerin eş anlamlılarını yazalım.

YAŞLI

Cevap: İhtiyar

BEDAVA

Cevap: Ücretsiz

ÜCRET

Cevap: Bedel

KIYMETLİ

Cevap: Değerli

CEVAP

Cevap: Yanıt

HAKİKAT

Cevap: Gerçek

A. Aşağıdaki soruları metne göre cevaplandıralım.

1. Ayşe’nin okuduğu bilmece ve cevabı hangisidir?

Cevap: Ayşe’nin okuduğu bilmece “Gece uçar, gündüz kaçar?” bilmecesidir. Cevabı yarasadır.

Açıklama: Çocuklar porsuk, tilki, papağan ve arı cevaplarını vermiş ancak doğru cevabı bulamamışlardır.

2. Ayşe, bilmecenin sonunda ne yaptı?

Cevap: Ayşe, Bilmece Dede’ye teşekkür etti.

Açıklama: Ayşe bilmecenin ücretinin bir teşekkür olduğunu unutmamıştır.

3. Ahmet’in okuduğu bilmece ve cevabı hangisidir?

Cevap: Ahmet’in okuduğu bilmece “Hiç kimsenin okumadığı yazı hangisidir?” bilmecesidir. Cevabı alın yazısıdır.

Açıklama: Çocuklar farklı cevaplar vermiş, doğru cevabı Ahmet açıklamıştır.

4. Ahmet, bilmecenin sonunda neyi unuttu?

Cevap: Ahmet, bilmecenin ücretini yani Bilmece Dede’ye teşekkür etmeyi unuttu.

Açıklama: Bilmece Dede hatırlatınca Ahmet hemen “Teşekkür ederim!” demiştir.

5. Bilmecelerin ardından Bilmece Dede ne yaptı?

Cevap: Bilmece Dede çocuklarla vedalaştı ve başka sokaklara doğru gitti.

Açıklama: Gitmesi gerektiğini söyleyerek çocuklardan müsaade istemiş ve ağır adımlarla uzaklaşmıştır.

B. Aşağıdaki komik bilmeceleri harfleri kullanarak eşleştirelim.

A. Elma diskoya gitmiş ne yapmış?

Cevap: A – Kurtlarını dökmüş.

B. Pijama giymiş ata ne denir?

Cevap: B – Zebra.

C.

— Efe’nin selamı var.
— Hangi Efe?

Cevap: C – Künefe.

D. Adamın biri gelene geçene su atıyormuş, neden?

Cevap: D – Çünkü adamın adı “SUAT”mış.

E. Yumurta, derenin karşısına nasıl geçer?

Cevap: E – Tavuğun karnında.

Metne Göre 5N1K Sorularını Cevaplayalım

Ne oldu?

Cevap: Bilmece Dede çocuklara bilmeceler verdi, çocuklar bilmeceleri çözmeye çalıştı ve karşılığında ona teşekkür etti.

Nerede oldu?

Cevap: Olaylar sokakta, çocuklarla Bilmece Dede’nin karşılaştığı yerde geçti.

Ne zaman oldu?

Cevap: Metinde olayın gerçekleştiği kesin bir zaman belirtilmemiştir.

Nasıl oldu?

Cevap: Bilmece Dede elindeki çantayla sokaklarda dolaştı. Çocuklar etrafını sardı ve ondan bilmeceler istedi. Bilmece Dede de bilmecelerin karşılığında teşekkür etmelerini istedi.

Neden bilmeceleri satıyordu?

Cevap: Çocukların bilmecelerin kıymetini bilmelerini sağlamak için bilmeceleri belirli bir karşılıkla veriyordu.

Kim?

Cevap: Metnin kahramanları Bilmece Dede, Ayşe, Ahmet ve diğer çocuklardır.

Metindeki Kelimelerin Anlamlarını Yazalım

Bilmece

Anlamı: Cevabının bulunması için ipuçlarıyla sorulan düşündürücü soru.

Kıymet

Anlamı: Değer, önem.

Ücret

Anlamı: Bir iş, hizmet veya şey karşılığında verilen bedel.

Müsaade

Anlamı: İzin.

Teşekkür

Anlamı: Yapılan bir iyilik veya yardım karşısında duyulan memnuniyeti belirtme sözü.