Kültür ve Medeniyetimize Yön Verenler 1 Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 17

Kültürel Unsurlar Arasındaki İlişkiler

Dinin diğer kültürel unsurlara ne gibi etkileri vardır? Düşüncelerinizi yazınız.

• Cevap: Din, toplumsal yaşamın temel taşlarından biridir. Dil, sanat, hukuk, eğitim, gelenek-görenek gibi birçok kültürel unsuru şekillendirir. İnançlar, insanların davranışlarını yönlendirirken, bayramlar, ritüeller ve dini semboller de kültürel kimliğin oluşmasında büyük rol oynar.

Dil; insanlar arasında anlaşmayı sağlayan, uzlaşmaya dayalı olarak oluşturulmuş sesli veya görsel işaretler sistemidir. Aynı zamanda dil duyguların, düşüncelerin ve isteklerin paylaşıldığı bir iletişim aracıdır. Geçmişten günümüze elde edilen bütün bilgi, bulgu ve deneyler dil aracılığıyla aktarılarak günümüze gelmiştir. Kısacası dil; bilimsel, dinsel ya da felsefeye ilişkin her türlü düşüncenin taşıyıcısıdır.

Kültür; bir toplumda geçerli olan, gelenek hâlinde devam eden her türlü dil, duygu, düşünce, inanç, sanat ve yaşayış ögelerinin tümüdür. Kültürü oluşturan dil, tarih, din, sanat, gelenek ve görenek gibi unsurlar birbiriyle ilişkili ve etkileşim içindedir. Her kültürün kendine özgü unsurları vardır. Bu unsurlar birbiriyle tutarlı ve bir bütünlük teşkil etmektedir. Bir toplumun kültürel yapısını oluşturan aile, hukuk, sanat, ekonomik hayat, örf ve âdetler, ahlaki değer yargıları bir bütünün parçaları gibidir. Bu bakımdan kültürü oluşturan unsurlardan herhangi birinde yaşanan değişim diğer bütün kültür unsurlarını da etkilemektedir. Örneğin Türkler Türkistan’da uzun yıllar boyunca göçebe bir yaşam sürdürmüşlerdir. Zaman içinde yerleşik hayata geçilmesi, İslamiyet’in kabul edilmesi gibi değişimlerle başta yaşam tarzında olmak üzere birçok kültürel unsurda değişim ve gelişim yaşanmıştır.

Türklerin konargöçer yaşamdan yerleşik hayata geçmesi ile kültürel hayatında meydana gelen değişimler nelerdir? Örnekler veriniz.

• Cevap: Türklerin konargöçer yaşamdan yerleşik hayata geçmesiyle birlikte mimari, sanat, eğitim ve toplumsal yapıda önemli değişiklikler meydana gelmiştir. Çadırlar yerine evler yapılmış, köyler ve şehirler kurulmuş, kalıcı eğitim kurumları ve ibadethaneler inşa edilmiştir.