70 dil bilen peygamber hangisidir?

70 dil bilen peygamber olarak genellikle Hz. İdris (a.s) kabul edilir. İslamî kaynaklarda yer alan rivayetlere göre, Hz. İdris’in olağanüstü bir ilim ve hikmete sahip olduğu, birçok farklı dil bildiği ve bu dillerle meleklerle konuştuğu belirtilir. Her ne kadar bu bilgi Kur’an’da açıkça yer almasa da, İslamî literatürde, özellikle tefsir, hadis ve tarih kitaplarında bu yönde birçok rivayet bulunmaktadır.

Hz. İdris (a.s) Kimdir?

Hz. İdris (a.s), Kur’an’da adı geçen peygamberlerden biridir. Kur’an’da dört yerde adı geçer: Meryem Suresi (56-57) ve Enbiya Suresi (85). Allah Teâlâ, onun sâlihlerden olduğunu ve yüksek bir makama yükseltildiğini bildirir. Kur’an’daki ayetlerde onun peygamberlik görevi, sabrı ve dürüstlüğü vurgulanırken, detaylı yaşam hikayesi ise hadislerde ve İslam tarihçileri tarafından verilen bilgilerle şekillenmiştir.

Bazı İslam âlimlerine göre Hz. İdris, Enok adıyla Kitâb-ı Mukaddes’te de geçen peygamberle aynıdır. İslam kaynaklarında Hz. İdris’in ilk defa kalemle yazı yazdığı, yıldız ilimleriyle ilgilendiği, terzilik mesleğini yaptığı, insanlara ilim öğrettiği ve şehirler kurduğu anlatılır.

70 Dil Bilmesi Ne Anlama Gelir?

Hz. İdris’in “70 dil bilmesi”, onun üstün bir bilgi ve kavrayış yeteneğine sahip olduğunu göstermek amacıyla söylenen bir ifadedir. Burada 70 sayısı, Arapça ve İslami kültürde çokluk anlamına gelir; yani gerçek anlamda tam olarak 70 değil, “çok sayıda dili” ifade eder.

Bu rivayet, şu anlamlarda yorumlanabilir:

1. Evrensel Bir Peygamberlik: Hz. İdris’in birçok dili bilmesi, onun farklı kavimlere hitap etme kabiliyetine işaret eder. Böylece daha geniş bir halk kitlesine ulaşarak ilahi mesajı yayma görevini etkili bir biçimde yerine getirmiştir.
2. İlahi İlimle Donatılmışlık: Diller, iletişimin ve düşüncenin temel aracıdır. Birçok dili bilmek, aynı zamanda kültürel, sosyal ve bilimsel açıdan da zenginlik demektir. Bu yönüyle Hz. İdris, kendisine verilen ilimle insanlığa rehberlik etmiştir.
3. Meleklerle İletişim: Bazı kaynaklarda Hz. İdris’in meleklerle doğrudan iletişim kurduğu, onlarla farklı dillerde konuşabildiği, hatta göğe yükseltilen ilk peygamber olduğu bilgisi verilir. Bu bağlamda, dil bilgisi sadece insanlar arasında değil, metafizik varlıklarla iletişim kurma aracı olarak da görülür.

Kaynaklardaki Yeri

Hz. İdris’in 70 dil bildiği bilgisi, özellikle İbn Kesîr, Taberî, Elmalılı Hamdi Yazır gibi klasik tefsir ve tarih yazarlarının eserlerinde yer alır. Bu bilgiler genellikle İsrailiyat (Yahudi-Hristiyan kaynaklı bilgiler) kökenli rivayetlere dayansa da, İslam alimleri bu tür bilgileri mutlak değil, sembolik anlamda değerlendirirler.

Örneğin, Elmalılı Hamdi Yazır, bu tür rivayetleri aktarırken her zaman temkinli yaklaşılması gerektiğini belirtir. Ancak şunu da eklemek gerekir: Bu tür rivayetler, Kur’an’a aykırı düşmedikleri sürece İslamî kültürün bir parçası olarak kabul edilir.

Hz. İdris’in 70 dil bilmesi, onun ne kadar derin bir bilgiye sahip olduğunu simgeler. Peygamberler, sadece dini emirleri tebliğ eden kişiler değil; aynı zamanda toplumların gelişiminde etkili olan liderler, öğretmenler ve bilge insanlardır. Hz. İdris’in çok dil bilmesi, onun ilimle, hikmetle ve evrensel iletişimle özdeşleşen bir şahsiyet olduğunu ortaya koyar. Bu yönüyle, onun bilgeliği günümüzde bile ilim sahibi olmanın önemini vurgulayan bir sembol haline gelmiştir.