5. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 219

9. Soru

Arif, özdeş pil ve ampuller kullanarak ampul sayısının ampul parlaklığına etkisini incelemek istiyor. Bu nedenle Arif, pil sayısını sabit tutup ampul sayısını değiştirdiği bir deney hazırlamıştır.

Soru: Buna göre Arif’in deneyindeki değişkenler aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

A) Bağımsız değişken: Ampul sayısı – Bağımlı değişken: Ampul parlaklığı – Kontrol değişkeni: Ampul sayısı
B) Bağımsız değişken: Ampul sayısı – Bağımlı değişken: Ampul parlaklığı – Kontrol değişkeni: Pil sayısı
C) Bağımsız değişken: Ampul parlaklığı – Bağımlı değişken: Ampul sayısı – Kontrol değişkeni: Pil sayısı
D) Bağımsız değişken: Ampul sayısı – Bağımlı değişken: Pil sayısı – Kontrol değişkeni: Ampul parlaklığı

Cevap: B) Ampul sayısı – Ampul parlaklığı – Pil sayısı
Çözüm:

• Bağımsız değişken: Değiştirilen şey = Ampul sayısı
• Bağımlı değişken: Ölçülen, sonuç olan şey = Ampul parlaklığı
• Kontrol değişkeni: Sabit tutulan şey = Pil sayısı

10. Soru

Pınar, özdeş devre elemanları kullanarak aşağıdaki devreleri kurmuştur.

Soru: Buna göre Pınar’ın cevap aradığı soru aşağıdakilerden hangisidir?

A) Anahtar sayısı ampul parlaklığını etkiler mi?
B) İletken telin özelliği ampul parlaklığını etkiler mi?
C) Ampul sayısı ampul parlaklığını etkiler mi?
D) Pil sayısı ampul parlaklığını etkiler mi?

Cevap: D) Pil sayısı ampul parlaklığını etkiler mi?
Çözüm:

• I. devrede 2 pil + 1 ampul,
• II. devrede 1 pil + 1 ampul vardır.
  Ampul sayısı aynı tutulmuş, pil sayısı değiştirilmiştir. Bu nedenle Pınar’ın sorduğu soru pil sayısının ampul parlaklığına etkisidir.

11. Soru

Bir öğrenci 2 pil ve 2 ampul kullanarak seri bir devre kurmuştur. Ampullerden biri çıkarıldığında diğerinin parlaklığı nasıl değişir?

A) Aynı kalır
B) Daha parlak yanar
C) Daha sönük yanar
D) Hiç yanmaz

Cevap: B) Daha parlak yanar.
Çözüm: Seri devrede ampul sayısı arttıkça parlaklık azalır. Ampullerden biri çıkarıldığında, devrede tek ampul kalır ve tüm enerjiyi aldığı için daha parlak yanar.

5. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları (MEB) – Sayfa 219 Açıklaması

Bu sayfada;

• Değişkenler (bağımsız, bağımlı, kontrol değişkeni) kavramları öğretilmektedir.
• Ampul sayısı değiştirilerek bağımsız değişken belirlenmiş, sonuçta ampul parlaklığı ölçülerek bağımlı değişken bulunmuştur.
• Pil sayısının sabit tutulmasıyla kontrol değişkeni örneği verilmiştir.
• Ayrıca, pil sayısının artmasının ampul parlaklığını artırdığı deneylerle gösterilmiştir.