5. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 131

5. Soru

(I) Hava ısısının -5 °C olduğu bir kış günüydü.
(II) Okuldan eve kadar yürüyen Elisa, o kadar üşümüştü ki sanki vücut sıcaklığının düştüğünü hissediyordu.
(III) Annesi kapıyı açtığında “Anne, ellerim çok soğuk, kalorifer peteğine dokunayım da petekten ellerime sıcaklık geçsin.” dedi.
(IV) Kalorifer peteğine dokunan Elisa’nın elleri ile petek arasında ısı alışverişi gerçekleşti. Elisa artık üşümüyordu.

Yukarıdaki metinde kaç numaralı cümlelerde ısı veya sıcaklık kavramları hatalı kullanılmıştır?

A) I ve II B) I ve III C) III ve IV D) I, III ve IV

Cevap: B) I ve III
Kısa gerekçe: “Hava ısısı” yerine “hava sıcaklığı” denmeliydi (I). “Petekten ellerime sıcaklık geçsin” yanlıştır; ısı geçer (III). (II) ve (IV) doğrudur.

6. Soru

Gülşüm, maddelerin ısı ile etkileşimini gözlemlemek için aşağıda verilen deneyi yapıyor.

Araç ve gereçler: bakır tel, çubuk, cisim, mum.

Gülşüm, bakır bir teli iki uç arasına gerdirecek gibi gergin bir şekilde bağlayıp telin ortasına bir cisim asıyor. Daha sonra yanına mum dikiyor ve tüten mumu telin bir ucuna yaklaştırarak ısınmasını sağlıyor. Isınan telin asılı cismi aşağıya doğru indirdiğini gözlemliyor.

Deneye göre;
I. Sıcaklık arttıkça termometredeki sıvı seviyesinin yükselmesi,
II. Soğuk bir yerde kalan balonun sönmesi,
III. Demir yolu raylarının yazın uzaması

olaylarından hangileri yukarıda anlatılan durumla benzerlik gösterir?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I ve III

Cevap: D) I ve III
Kısa gerekçe: Deney genleşme olayıdır. Termometrede sıvının yükselmesi (I) ve rayların yazın uzaması (III) genleşmedir. Balonun sönmesi (II) basınç/hava hacmi değişimiyle ilgilidir.

Soru:
Buzdolabından çıkarılan cam şişenin dış yüzeyinde kısa süre sonra su damlacıkları oluşur. Bu olay aşağıdakilerden hangisidir?
A) Erime B) Kaynama C) Yoğuşma D) Buharlaşma

Cevap: C) Yoğuşma
Kısa gerekçe: Havadaki su buharı soğuk yüzeye temas edince gaz hâlden sıvı hâle geçer (yoğuşur).