Yukarıda verilen bilgilerden hangisi doğru değildir?

I. Etnografya yalnızca tarihi devirlerin aydınlatılmasında tarihe yardımcı olur.
II. Coğrafi etkenler insanların üretim-tüketim faaliyetleri üzerinde etkili olmuştur.
III. Yazının bulunması tarihi devirlerin başlangıcı olmuştur.
IV. Bilimsel gelişmeler insan ihtiyaçlarının bir sonucudur.
V. Yerleşik yaşam ilk olarak Cilalı Taş Devri’nde başlamıştır.

Yukarıda verilen bilgilerden hangisi doğru değildir?

A) I
B) II
C) III
D) IV
E) V

• Doğru cevap: A) I

I. Etnografya yalnızca tarihi devirlerin aydınlatılmasında tarihe yardımcı olur.

Bu ifade yanlıştır.
Etnografya, toplumların geleneklerini, göreneklerini, sosyal yapılarını ve kültürel özelliklerini inceler. Özellikle yazının bulunmadığı tarih öncesi dönemler hakkında bilgi edinmekte önemli bir yardımcı bilim dalıdır. Etnografya, ilkel toplulukların yaşam biçimlerinden yola çıkarak geçmiş dönem insanlarının yaşamlarını anlamaya çalışır. Bu nedenle sadece “tarihi devirler”le sınırlı değildir. Hem tarih öncesi hem de tarihi dönemler için faydalıdır.

✅ Bu ifade yanlıştır ve doğru cevaptır.

II. Coğrafi etkenler insanların üretim-tüketim faaliyetleri üzerinde etkili olmuştur.

Bu ifade doğrudur.
İklim, toprak yapısı, su kaynakları gibi coğrafi unsurlar, insanların tarım, hayvancılık, avcılık ve ticaret gibi faaliyetlerini doğrudan etkilemiştir. Örneğin, verimli topraklara sahip olan Mezopotamya gibi bölgelerde tarım gelişmiştir. Kurak yerlerde ise göçebe yaşam tarzı yaygın olmuştur. Coğrafya, ekonomik faaliyetlerin şekillenmesinde her zaman etkili olmuştur.

✅ Bu ifade doğrudur.

III. Yazının bulunması tarihi devirlerin başlangıcı olmuştur.

Bu ifade doğrudur.
Tarihte yazının icadı bir dönüm noktası olarak kabul edilir. Yazının icadıyla birlikte insanların düşünceleri, olayları ve bilgileri kayıt altına alınabilmiştir. Bu da tarihin bilimsel olarak incelenmesini mümkün kılmıştır. Yazının icadı, M.Ö. 3200 civarında Sümerler tarafından gerçekleştirilmiştir. Bu nedenle yazının icadı, Tarih Çağları’nın (Tarihi Devirler) başlangıcı olarak kabul edilir.

✅ Bu ifade doğrudur.

IV. Bilimsel gelişmeler insan ihtiyaçlarının bir sonucudur.

Bu ifade doğrudur.
Bilim, insanların problemlerine çözüm ararken gelişmiştir. Örneğin, su taşkınlarını kontrol etmek için sulama sistemleri, ihtiyaç duyulan besinleri üretmek için tarım teknikleri geliştirilmiştir. İletişim, ulaşım, sağlık gibi alanlarda yaşanan ilerlemeler hep insan ihtiyaçlarına dayalıdır. Bu nedenle bilimsel gelişmelerin temelinde insanın çevresine hâkim olma isteği ve ihtiyaçlarını karşılaması yatar.

✅ Bu ifade doğrudur.

V. Yerleşik yaşam ilk olarak Cilalı Taş Devri’nde başlamıştır.

Bu ifade doğrudur.
Yerleşik yaşama geçiş, Neolitik Çağ (Cilalı Taş Devri) ile başlamıştır. İnsanlar bu dönemde tarım yapmaya başlamış, hayvanları evcilleştirmiş ve kalıcı konutlar inşa etmiştir. Göçebe yaşam yerini yerleşik düzene bırakmış, köyler kurulmuştur. En eski yerleşim yerlerinden biri olan Çatalhöyük bu döneme aittir.

✅ Bu ifade doğrudur.

Yanlış olan ifade I. maddedir. Etnografya sadece tarihi devirlerde değil, tarih öncesi dönemlerin aydınlatılmasında da kullanılır.