Tarihe yardımcı bilim dalları ve örnek eşleştirmelerden hangileri yanlıştır?

I. Diplomatik: Devletlerin kullandığı resmi evrakları ve uluslararası yazışmaları inceleyen bilim dalıdır. → Kadeş Antlaşması
II. Paleografya: Eski yazıları inceleyen bilim dalıdır. → Mağara duvar resimleri
III. Epigrafya: Anıt ve kitabeler üzerindeki yazıları inceleyen bilim dalıdır. → Orhun Abideleri

Tarihe yardımcı bilim dalları ve örnek eşleştirmelerden hangileri yanlıştır?

A) Yalnız II
B) Yalnız III
C) I ve III
D) II ve III
E) I ve II

I. Diplomatik:

Diplomatik, tarih bilimine yardımcı olan bilim dallarından biridir ve devletlerin resmi yazışmalarını, antlaşmaları, fermanları, beratları ve benzeri belgeleri inceler. Amaç, bu belgelerin özgünlüğünü, tarihsel değerini ve içerdiği bilgilerin doğruluğunu araştırmaktır.

→ Örnek olarak Kadeş Antlaşması verilmiş.
Kadeş Antlaşması, M.Ö. 1280 civarında Hititler ile Mısırlılar arasında imzalanmış olan dünyanın bilinen ilk yazılı antlaşmasıdır. Bu belge diplomatik içerikli, resmi bir antlaşmadır.

✅ Bu eşleştirme doğrudur.

II. Paleografya:

Paleografya, eski yazı sistemlerini, yazının evrimini, yazı şekillerini inceleyen bilim dalıdır. Hangi dönemde hangi yazı karakterlerinin kullanıldığını, yazıların hangi materyal üzerine yazıldığını ve yazının zaman içindeki değişimini araştırır.

→ Örnek olarak mağara duvar resimleri verilmiş.
Ancak mağara duvar resimleri yazı değil, resim ve sembollerden oluşur. Bu tür görsel anlatımlar resim yazısı (piktogram) olarak değerlendirilse bile, henüz yazı sistemine geçilmemiştir. Mağara resimlerini inceleyen bilim dalı arkeoloji veya antropoloji olabilir ama paleografya değildir.

❌ Bu eşleştirme yanlıştır.

III. Epigrafya:

Epigrafya, taş, maden, mermer gibi dayanıklı malzemeler üzerine yazılmış yazıtları, kitabeleri inceler. Bu yazıtlar genellikle anıtlar, mezar taşları, dikilitaşlar gibi kalıcı yapılar üzerindedir.

→ Örnek olarak Orhun Abideleri verilmiş.
Orhun Abideleri, 8. yüzyılda Göktürkler tarafından dikilen, Türk tarihinin bilinen en eski yazılı belgelerindendir ve taşlar üzerine yazılmıştır. Tam anlamıyla bir epigrafi örneğidir.

✅ Bu eşleştirme doğrudur.

• I. Diplomatik – Kadeş Antlaşması: ✅ Doğru
• II. Paleografya – Mağara Duvar Resimleri: ❌ Yanlış
• III. Epigrafya – Orhun Abideleri: ✅ Doğru

Dolayısıyla yalnızca II numaralı eşleştirme yanlıştır. Doğru cevap: A) Yalnız II