5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 148

1. Etkinlik

Aşağıda okuduğunuz metinden alınan bazı kelimeler, harflerinin yerleri değiştirilerek verilmiştir. Karışık hâlde verilen harflerden anlamlı kelimeler oluşturarak belirtilen yere yazınız. Ardından kelimelerin anlamlarını tahmin ederek kelimeleri sözlük anlamlarıyla eşleştiriniz. Anlamını yeni öğrendiğiniz kelimeleri sözlüğünüze yazınız.

1. Ay ve Güneş’in yer yuvarlağı üzerindeki çekim güçleri sebebiyle deniz yüzünde, özellikle ana denizlerde su düzeyinin alçalması, kabarması olayı.
   Cevap: BATMAK – GELGİT
2. Yeryüzünün herhangi bir yerinde hava olaylarına bağlı olarak gerçekleşen etkilerin uzun yılların ortalamasına dayanan durumu.
   Cevap: İKLİM
3. Bir yüzeyin yatay düzleme doğru eğilmesi, eğiklik.
   Cevap: EĞİLİM
4. Dev dalga.
   Cevap: TSUNAMİ
5. Katman.
   Cevap: TABAKA

Doğru eşleştirmeler:

• B-A-T-A-K-A → TABAKA
• G-İ-M-E → EĞİM
• G-İ-T-L-G-E → GELGİT
• L-U-B-U-Z → BUZUL
• T-S-M-İ-A-N-U → TSUNAMİ
• K-İ-L-İ-M → İKLİM

2. Etkinlik

Metinde geçen terim anlamlı sözcüklerden iki tanesini belirleyerek aşağıya yazınız. Bu kelimeleri birer cümle içinde kullanınız.

1. Kelimem: İklim

• Cümlem: Türkiye’de dört mevsimin yaşanması, iklim çeşitliliğinin bir göstergesidir.

2. Kelimem: Buzul

• Cümlem: Kutup bölgelerindeki buzulların erimesi, küresel ısınmanın en büyük etkilerinden biridir.

3. Etkinlik

Okuduğunuz metin, bilgilendirici bir metin örneğidir. “Dünyanın Beyaz Devleri Buzullar” isimli metinden yararlanarak bilgilendirici metinlerin genel özelliklerinden birkaçını aşağıya yazınız.

Cevap:

• Bilgilendirici metinler öğretici niteliktedir.
• Okuyucuya doğru ve güvenilir bilgiler vermeyi amaçlar.
• Konu genellikle doğa, bilim, tarih gibi gerçek olaylara dayanır.
• Metinde açıklama, örneklendirme ve tanımlama gibi anlatım biçimleri kullanılır.
• Nesnel (tarafsız) bir üslup vardır.

Soru: Buzulların incelenmesinden bilim insanları hangi bilgileri elde edebilir?
Cevap: Buzullardan alınan örneklerdeki hava kabarcıkları sayesinde geçmiş dönemlerde atmosferde hangi gazların bulunduğu anlaşılır ve iklim değişikliğine dair tahminler yapılır.
Açıklama: Bu soru, öğrencinin bilgilendirici metnin işlevini daha iyi anlaması için eklenmiştir.