Kültür ve Medeniyetimize Yön Verenler 1 Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 15

Kültürümüzü oluşturan maddi unsurlardan bazılarını birlikte inceleyelim.

SANAT

Duygu ve düşüncelerin göze ve gönüle hitap edecek şekilde söz, yazı, resim, heykel gibi yollarla ifade edilmesine sanat denir. Kültürü oluşturan unsurlardan biri olan sanat; toplumun sahip olduğu duygu, düşünce, inanç ve becerilerin estetik olarak ortaya konulmasını sağlayan en önemli araçtır. Türk milletinin binlerce yıllık kültür birikiminde çok çeşitli sanat dalları ortaya çıkmış ve gelişmiştir. Bu sanatların bir kısmı zamanın getirdiği şartlar nedeniyle unutulmaya yüz tutmuşken birçok sanat dalı ise günümüze kadar varlığını sürdürmüştür. Ayrıca bu süreçte günlük ihtiyaçların karşılanması amacıyla çok sayıda el sanatı geliştirilmiştir.

Kültürümüzde halıcılık, kilimcilik, ebru, kumaş dokumacılığı, çinicilik, seramik-çömlek yapımcılığı, işlemecilik, dericilik, müzik aletleri yapımcılığı, taş işçiliği, oyacılık, bakırcılık, sepetçilik, semercilik, maden işçiliği, keçe yapımcılığı, minyatür, hat, Karagöz ve Hacivat, orta oyunu, meddahlık gibi çok sayıda sanat dalı bulunmaktadır. Bu sanat dallarının yaşatılması, korunması ve geliştirilmesi aynı zamanda kültürümüzün de korunması ve gelecek kuşaklara aktarılması anlamına gelir.

YEMEKLER

Bir toplumun yiyecek kültürünün oluşmasında iklim, toprak, su kaynakları gibi doğal faktörler belirleyici bir rol oynamaktadır. Türk yemek kültüründe de bu faktörlerin etkileri doğrudan görülmektedir. Türkler, Türkistan’da geniş bozkırlarda hayvancılık yaparak yaşamlarını sürdürmüşlerdir. Bu nedenle de yiyeceklerinin temel kaynağını hayvansal ürünler oluşturmuştur. Zamanla farklı coğrafyalara göç eden Türkler yerleştikleri yeni yerlerdeki besin kaynaklarını da kullanmaya başlamışlardır. Anadolu’nun coğrafi konumu, verimli toprakları ve iklim koşulları gibi özellikleri bu coğrafyadaki yiyecek kültürünü de etkilemiştir.

Türkler Türkistan’dan getirdikleri yemek kültürlerini Anadolu’daki kaynaklarla birleştirerek dünyanın en zengin yemek kültürlerinden birini oluşturmuşlardır. Yöreden yöreye farklılık gösteren yemeklerimiz kültürümüzün büyük bir zenginliğidir. Örneğin zeytinyağlı sarma, dolma, keşkek, köfte, kebap, döner, mantı, pastırma, tarhana çorbası, baklava, künefe gibi yiyecekler yemek kültürümüzün çeşitliliğinin en güzel örnekleridir.